Het plaatsen en installeren van de windmolen op het terrein van het autobedrijf van Jan Hamers in Haarsteeg is zonder problemen verlopen. Vanaf volgende week blaast de wind elektrische energie in zijn bedrijf, of jaagt deze bij een overschot tegenstrooms het elektriciteitsnet in.

Tekst André van der Heijden
Foto Hein Kunzler



De installatie is boven verwachting voorspoedig verlopen. Hamers had er samen met het bedrijf Draaistroom uit Veghel een heel weekend voor uitgetrokken. Vrijdagmorgen werd aan de klus begonnen en op dezelfde avond konden de rotorbladen hun energieke rondedans aanvangen. Toen wij dinsdag een kijkje gingen nemen, wees het grote display een windsnelheid tussen 2 en 4 meter per seconde aan. Dat is genoeg om bij een spanning van 46 volt een vermogen van 40 watt te leveren. Dat is te verwaarlozen, maar het systeem moest op dat moment nog optimaal ingeregeld worden, omdat op de installatiedatum het zonnetje lekker scheen, maar er geen zuchtje wind was.
Met zijn hoogte van 12 meter en een draaicirkel van 6,40 meter is de molen straks in staat maximaal zo’n 6 kilowatt per uur te leveren. Daartoe moet de windsnelheid tussen de 9 en 11 meter per seconde (windkracht 4-5) bedragen en het draaikruis loodrecht op de windrichting staan. Aan de eerste voorwaarde is niet altijd te voldoen. Daartoe ben je op de natuur aangewezen. De tweede voorwaarde kan worden vervuld door de techniek. De eerste windmolens waren voorzien van een staartstuk, dat er mechanisch voor zorgde dat de kop steeds naar de wind werd gedraaid. Bij de nieuwste versie, dus ook de Hamersmolen, wordt dat elektronisch geregeld. Hierdoor is de windrichting veel gerichter te volgen en kan efficiënter op de grillen van de natuur worden ingegrepen. Dezelfde regeling zorgt ervoor dat de molen niet ‘op hol’ slaat bij een stevige bries. De kop wordt dan automatisch gedraaid tot de invloed van de windsterkte weer optimaal is. Bovendien is de belasting van de hoeveelheid elektrische energie dan zodanig aangepast, dat de molen hierdoor ook al afgeremd wordt, zodat de omtreksnelheid niet te hoog kan oplopen.

Teruglevering
De energie wordt uiteraard benut door de gebruiker. Bij een overschot aan opgewekte energie wordt deze op slimme wijze via geavanceerde elektronicabesturing aan het net teruggeleverd. Dus alles wat niet in het gebouw bij Hamers verbruikt wordt, gaat terug het lichtnet in en de prijs hiervan wordt in mindering op de prijs van de geleverde energie. Kortom: normaal komt de energie van de energiemaatschappij, maar bij voldoende wind wordt een hoeveelheid energie teruggeschonken aan het elektriciteitsnet.
De energiebesparing en de teruglevering aan het net zorgen voor een terugverdientijd van ongeveer 8 jaar. Maar daar is het Hamers niet om te doen. Het is vooral zijn interesse in techniek en de betrokkenheid bij een schoner milieu die zijn drijfveren vormen voor het plaatsen van de windmolen. Zijn volgende stap daartoe hoopt hij te zetten door de toepassing van zonnepanelen. Wind en zon kunnen dan aan het werk gezet worden als energiebron voor het opladen van de accu’s van de toekomstige elektrische auto’s.

Geholpen door de leverancier Cor van Houtum van het bedrijf Draaistroom Nederland b.v. uit Veghel vinden nieuwsgierige ‘techneuten’ onder onze lezers hieronder meer technische informatie.

1. De wieken (bladen) hebben een hol oppervlak ten opzichte van de bolle onderkant. Daardoor wordt de luchtweg aan de achterkant langer en treedt er een luchtversnelling op . Hierdoor ontstaat er lift, die een rotatie van de bladen tot gevolg heeft.
2. De om te zetten windenergie wordt met een factor 4 vergroot indien de oppervlakte van de omschreven cirkel tweemaal zo groot  wordt (evenredig met het kwadraat van het cirkeloppervlak).
3. Een tweemaal grotere hoogte van de molen zorgt ervoor dat de energie met een factor 4 toeneemt. Dit komt omdat het simpelweg veel beter waait op een grotere hoogte.
4. De rotorbladen zijn rechtstreeks aan de generator gekoppeld, dus geen verliezen met tandwielkasten en andere hardware.
5. De generator zal bij een toerental van 230 RPM een spanning van 260 volt afgeven.
6. Deze spanning wordt in een gelijkrichter omgevormd tot een gelijkspanning.
7. De gelijkspanning wordt vervolgens in stukken gehakt en omgevormd tot een wisselspanning die gelijk is aan de netspanning.
8. De frequentie van deze wisselspanning wordt elektronisch vergeleken met die van de netspanning, zodat deze in de juiste fase aan het net kan worden afgeleverd.
9. Het positioneren van de rotorbladen loodrecht op de wind en het wegdraaien bij stormkracht wordt gestuurd door een elektronische windkracht- en windhoekmeter, die hun meetwaarden afgeven aan de windcontroller, die op zijn beurt de stuurmotor bedient.
10. Een molen als deze heeft een geschatte levensduur van 15 jaar.
11. Voor meer technische informatie kunt u op www.draaistroom.net terecht.